Қазақстанда еуразиялық өнертабысқа патент жарамсыз деп танылды

2023 жылдың тамызында «Болотов пен Серіктестер» ірі халықаралық фармацевтикалық корпорацияға қарсы «Абди Ибрагим Глобал Фарм» фармацевтикалық компаниясының мүддесін қорғаған бір жарым жылдық сот процесі аяқталды. Талап дәрілік композицияға өнертабысқа еуразиялық патентке қатысты берілді, «Абди Ибрагим Глобал Фарм» пікірінше, патент қабілеттілігінің «өнертапқыштық сатысы» шартына сәйкес келмейтін. Айта кету керек, патентке қабілеттіліктің бұл шарты, бәлкім, ең субъективті және дәлелдеу қиын, өйткені ол көбінесе ғылым мен техниканың белгілі бір саласындағы мамандардың пікіріне байланысты — маман өнертабыстың «айқын» немесе жоқ екенін анықтауы керек.

Сот процесі «бірінші раундтан» Жоғарғы Сотқа дейін өтіп, Астана қалалық сотына жаңа сотқа қайтарылды. Нәтижесінде біз өз клиентіміздің позициясын қорғай алдық (бірінші және екінші, сондай-ақ қайта тексеру инстанция соттары да біздің бағытымызға сүйенді) және даулы патент Қазақстан Республикасының аумағында толығымен жарамсыз деп танылды. Бұл шешім біздің клиентке басқалардың патенттік құқықтарын бұзбай, өз дәрі-дәрмекпен нарыққа шығу үшін барлық қажетті дайындықты жасауға мүмкіндік берді.

Соңғы сот талқылауының сипаты тараптардың көптеген тәуелсіз мамандарды/сарапшыларды, оның ішінде шетелдіктерді – тараптардың әрқайсысынан үш маманды және соттың өзі тартқан тағы бір маманды тартуы болды. Сондай-ақ, өзіндік прецедент ретінде Еуразиялық патенттік ұйымның (ЕАПҰ) осы процеске үшінші тарап ретінде қатысуын атап өтеміз — дәл оның кассациялық шағымы бойынша Жоғарғы Сот сот ісін қайта қарауға қайтарды. Бұрын еуразиялық патенттерге қатысты ұқсас істер бойынша, ЕАПҰ әртүрлі себептермен қазақстандық соттардың ешбір процессуалдық мәртебелері бойынша қатыспаған, мейлі ол жауапкер немесе тәуелсіз талаптар ұсынбаған үшінші тұлға болсын. Алдағы уақытта Еуразиялық патенттік ұйымның Қазақстандағы еуразиялық патенттер бойынша сот ісін жүргізуге қатысуы тұрақты сипатқа ие болады, бұл істерді толық және жан-жақты қарауға және бірыңғай сот тәжірибесін қалыптастыруға ғана ықпал етеді деп сенеміз.